مطالب علمی

پلاک دندان چیست و چطور باید آن را کنترل کرد؟

پلاک دندان چیست

پلاک دندان یک لایه ریز و نرم است که به طور طبیعی بر روی سطح دندان‌ها شکل می‌گیرد. این لایه از باکتری‌ها، باقیمانده‌های غذایی، سلول‌های مرده و مواد دیگر تشکیل شده است. پلاک یا جرم دندان یکی از کلمات معمولی و پرکاربرد دندانپزشکان است که ممکن است هر دفعه به دندانپزشک مراجعه کنید، بشنوید. در ادامه بیشتر درباره اینکه پلاک دندان چیست و چطور باید آن را کنترل کرد؟ ، عوارض پلاک دندان چیست و راه های از بین بردن پلاک دندان توضیح می دهیم.

پلاک دندان

پلاک دندان به صورت چسبندگی بر روی سطح دندان‌ها تشکیل می‌شود و به ندرت قابل دیدن است. اگر پلاک دندان به مدت طولانی نادیده گرفته شود و تجمع پلاک بیش از حدی بر روی دندان‌ها رخ دهد، می‌تواند عوارض جدی دندانی و لثه را ایجاد کند.

و اما دقیقا پلاک دندان چیست؟ ترکیبات درون پلاک دندان شامل باکتری‌ها، قند و سایر ذرات غذایی است. باکتری‌ها در دهان وجود دارند و با استفاده از قند و کربوهیدرات‌های موجود در غذا، اسیدهایی را تولید می‌کنند که می‌توانند به دندان‌ها آسیب برسانند. اسیدهای تولید شده توسط باکتری‌ها باعث تخریب مینای دندان می‌شوند و به طور پیوسته به تشکیل چسبندگی جرم به دندان و سپس پلاک دندان منجر می‌شوند.

اگر پلاک دندان به مدت طولانی نادیده گرفته شود و تجمع پلاک بیش از حدی بر روی دندان‌ها رخ دهد، می‌تواند منجر به بیماری‌های دندانی مانند تسویه ناکافی، تسویه لثه، لثه خونریزی، کیست دندان، عفونت لثه و تسویه استخوان دندان شود. بنابراین، مراقبت از دندان و رعایت بهداشت دهان و دندان، شامل برس کشیدن مکانیکی بر روی دندان، مصرف مناسب غذا و نوشیدنی، استفاده از نخ دندان و مراجعه منظم به دندانپزشک، بسیار مهم است تا تجمع پلاک و تشکیل چسبندگی ها و پلاک دندان را کاهش داده و از بیماری‌های دندانی و لثه جلوگیری شود.

پلاک دندان چیست و چطور باید آن را کنترل کرد؟

پلاک دندان چیست و چطور باید آن را کنترل کرد؟

همانطور که در ابتدای این بخش اشاره کردیم پلاک دندان یک لایه ی لزج و نرم است که به طور طبیعی بر روی سطح دندان‌ها تشکیل می‌شود. این پلاک از تجمع باکتری‌ها، باقیمانده‌های غذایی، سلول‌های مرده و مواد دیگر تشکیل می‌شود. اگر پلاک دندان به مدت طولانی نادیده گرفته شود، می‌تواند به تشکیل چسبندگی به دندان و سپس به تشکیل پلاک دندان منجر شود. پلاک دندان می‌تواند عوارض جدی دندانی و لثه را ایجاد کند، از جمله دندان درد، تسویه ناکافی، تسویه لثه، لثه خونریزی و عفونت لثه.

برای کنترل و پیشگیری از تشکیل و تراکم پلاک دندان، رعایت بهداشت دهان و دندان بسیار مهم است. در زیر تعدادی راهکار برای کنترل پلاک دندان آمده است:

بهداشت دهانی منظم

 دندان‌ها را حداقل دو بار در روز به مدت دو دقیقه مسواک بزنید. از مسواک با سر نرم و مسواکی که بهترین کیفیت را دارد استفاده کنید. همچنین، از خمیر دندان حاوی فلوراید استفاده کنید.

استفاده از نخ دندان

 روزانه از نخ دندان برای پاک کردن مناطق میان دندان‌ها و زیر خط لثه استفاده کنید. این کار به کنترل تجمع پلاک در این مناطق کمک می‌کند.

استفاده از آب دهان ضد باکتریال

 از آب دهان ضد باکتریال استفاده کنید تا باکتری‌ها را در دهان کنترل کنید.

مراقبت از تغذیه

 مصرف غذاهایی که حاوی قند و نمک زیاد هستند را محدود کنید. همچنین، میوه‌ها و سبزیجات تازه را در رژیم غذایی خود درنظر بگیرید.

پلاک دندان

مراجعه منظم به دندانپزشک

 برای بررسی و تمیزی دندان‌ها، به طور منظم به دندانپزشک مراجعه کنید. او می‌تواند لایه پلاک را پاک کند و همچنین بررسی‌هایی نظیر پاکسازی دندان‌ها و تسویه لثه انجام دهد. دندانپزشک با مشاهده عکس opg دندان می تواند به بررسی دقیق دندان هایتان بپردازد.

مصرف محصولات ضد پلاک

 برخی از محصولات دهانی مانند اسپری‌ها، دستمال‌های مرطوب و مایعات ضدباکتریال دهانی می‌توانند در کنترل و کاهش پلاک دندان مؤثر باشند.

جویدن آدامس بدون قند

جویدن آدامس بدون قند به تولید بیشتر آب دهان و جلوگیری از تجمع پلاک کمک می‌کند. همچنین، باعث تحریک جریان خون در لثه می‌شود.

قرار دادن توجه بیشتر در مناطق مشکل‌دار

 برخی از مناطق دندانی ممکن است به دلیل ساختار خاص یا موقعیتشان، به راحتی تمیز نشوند. در این صورت، بیشتر به آن‌ها توجه کنید و از روش‌های خاصی مانند استفاده از مایعات ضد باکتریال دهان برای کنترل پلاک استفاده کنید.

قطع سیگار و مصرف تنباکو

 سیگار و مصرف تنباکو باعث ایجاد تجمع پلاک دندان می‌شود و عوارض جدی دندانی و لثه را افزایش می‌دهد. بنابراین، بهتر است از این عادت‌ها خودداری کنید.

مهمترین نکته این است که رعایت بهداشت دهان و دندان به صورت منظم و مداوم انجام شود. همچنین، مراجعه به دندانپزشک برای بررسی و تمیزی دندان‌ها و لثه به صورت دوره‌ای بسیار اهمیت دارد. دندانپزشک می‌تواند لایه پلاک را پاک کند و در صورت لزوم راهنمایی‌های بیشتری برای کنترل پلاک و بهداشت دهانی به شما بدهد.

عوارض پلاک دندان چیست؟

عوارض پلاک دندان چیست؟

تجمع و تراکم پلاک دندان می‌تواند عوارض جدی برای دهان و دندان‌ها ایجاد کند. در زیر عوارض پلاک دندان را بررسی می‌کنیم:

تسویه ناکافی

 تجمع پلاک دندان باعث تشکیل چسبندگی پلاک به دندان می‌شود. این چسبندگی‌ها می‌توانند به تدریج به تشکیل سنگ دندان یا جرم منجر شوند که بسیار سخت و مقاوم است و با مسواک زدن روزمره قابل پاک شدن نیست. تجمع سنگ دندان باعث تغییر رنگ دندان‌ها و تسویه ناکافی آنها می‌شود.

لثه خونریزی

 پلاک دندان به لثه آسیب می‌رساند و باعث التهاب و خونریزی لثه می‌شود. اگر به طور دائمی نادیده گرفته شود، ممکن است منجر به بیماری لثه گردد که باعث تخریب بافت‌های حمایتی دندان و در نهایت عدم پایداری و از دست رفتن دندان می‌شود.

التهاب لثه

 تجمع پلاک دندان می‌تواند باعث التهاب لثه شود که به عنوان جیوه معروف است. علائم جیوه شامل خونریزی لثه، تورم، قرمزی و حساسیت لثه است. در صورت عدم درمان، جیوه می‌تواند به بیماری‌های جدی‌تری مانند پریودنتیت (التهاب بافت‌های دندان) منجر شود.

تسویه لثه

 پلاک دندان می‌تواند باعث تسویه لثه شود. در این حالت، لثه از دندان‌ها کشیده می‌شود و قسمتی از ریشه دندان برملا می‌شود. این مسئله می‌تواند به عوارضی مانند حساسیت دندانی، آسیب به ریشه دندان و افزایش خطر از دست رفتن دندان منجر شود.

بوی بد دهان

 تجمع پلاک دندان باعث تولید و تجمع باکتری‌ها در دهان می‌شود که می‌تواند به بوی بد دهان منجر شود.

عفونت دندان و ترمیمات دهانی

 پلاک دندان می‌تواند منجر به تسویه ناکافی و سایر مشکلات دندانی شود که باعث نیاز به ترمیمات دهانی مانند درمان ریشه، عصب کشی دندان یا خلع دندان می‌شوند. معمولا تشخیص عفونت ریشه دندان با رادیوگرافی انجام می شود.

افزایش خطر بیماری‌های قلبی

 پلاک دندان می‌تواند باعث تخلیه باکتری‌ها و التهابات در گوارش بدن شود که می‌تواند خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی مانند اندامبه‌های قلبی، آمبولی ریوی و سایر عوارض قلبی را افزایش دهد.

عوارض پلاک دندان

راه های از بین بردن پلاک دندان

راه های از بین بردن پلاک دندان و درمان آن عموماً شامل تمیزی دندان‌ها و پاکسازی جرم دندان است. این درمان معمولاً توسط یک دندانپزشک انجام می‌شود و می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

تمیزی دندان‌ها

 دندانپزشک با استفاده از ابزارهای خاص، پلاک را از سطح دندان‌ها و همچنین میان دندان‌ها پاک می‌کند. این شامل تمیزی دندان‌ها با سونیکاسیون (سوند پنبه‌ای)، بور (بروس) و ابزارهای دیگر است.

پاکسازی سنگ دندان

 در صورتی که پلاک به مدت طولانی بر روی سطح دندان‌ها باقی بماند، ممکن است به سنگ دندان تبدیل شود. دندانپزشک با استفاده از ابزارهای خاص مانند اسکیلر (استخوانه) و ابزارهای اولتراسونیک، سنگ دندان را از سطح دندان‌ها و زیر لثه‌ها پاک می‌کند.

بررسی لثه‌ها

 دندانپزشک لثه‌ها را بررسی می‌کند تا مطمئن شود که پلاک و سنگ دندان تحت لثه‌ها نیز تمیز شده‌اند و هیچ علامتی از التهاب لثه و بیماری‌های آن وجود ندارد.

توصیه نهایی

به طور کلی، بهداشت دهان و دندان منظم و به‌موقع شامل مسواک‌زدن منظم، استفاده از نخ دندان، استفاده از آب‌ ضد باکتریال دهانی و بازدیدهای منظم از دندانپزشک می‌تواند در پیشگیری از عوارض پلاک دندان مؤثر باشد.

Rate this post



دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *